Wat is een beroerte precies?

Een cerebrovasculair accident (CVA), ook beroerte genoemd, is een plotse onderbreking van de zuurstofrijke bloedstroom naar de hersenen, wat aanleiding geeft tot de afsterving van hersencellen.6 Ischemische beroertes die 85% van alle beroertes vertegenwoordigen, zijn het gevolg zijn van een verstopte arterie, waardoor onvoldoende zuurstof en voedingstoffen de hersenen bereiken. Hemorragische beroertes, die 15% van de beroertes vertegenwoordigen, ontstaan door gebarsten bloedvaten, waardoor bloed weglekt in of rond de hersenen.16 De cellen die afsterven, kunnen maken dat een vrouw niet meer kan spreken, voelen, denken, bewegen of zelfs familie en vrienden kan herkennen. Naar schatting twee derde van hen die de beroerte overleven, moet intensief revalideren om al die zintuigen terug te gebruiken, moet leren compenseren voor wat hetgeen ze verloren hebben en nieuwe vaardigheden ontwikkelen.

De effecten van een beroerte zijn afhankelijk van de plaats in de hersenen waar de schade is aangericht (Figuur 3). Wanneer de afgestorven cellen zich bevinden in de kleine hersenen (het hersengebied onder- en achteraan), zijn de coördinatie, de beweging, de reflexen en het evenwicht aangetast. Bij schade aan de frontale lob en de linkerzijde van de hersenen, zal een vrouw niet meer in staat zijn om te praten, hoewel ze begrijpt wat haar wordt gezegd en weet wat ze wil zeggen. Bij schade aan de linkse temporale lob wordt begrip van taal onmogelijk, zelfs wanneer de vrouw in staat is om te praten. Om de effecten van een beroerte beter te begrijpen, is kennis over de plaats in de hersenen waar de schade is aangericht belangrijk. Wanneer een beroerte optreedt in één hersenhelft wordt het functioneren van de tegenoverliggende zijde van het lichaam verstoord. Wanneer een beroerte optreedt in de rechterhersenhelft kan het gezichtsvermogen in beide ogen aangetast zijn. De patiënt kan ook moeite hebben met het optillen van de linkerarm of om te glimlachen met de linkerzijde van de mond.

Figuur 3. Plaats in de hersenen waar de schade is aangericht
fig03

Afhankelijk van de plaats in de hersenen waar de schade is aangericht, kan een beroerte zwakte of verlamming langs één kant van het lichaam als gevolg hebben, leiden tot spastische spieren of moeite veroorzaken met het coördineren van bewegingen en zelfs leiden tot slikproblemen. Gevoelloosheid, pijn en zintuiglijke veranderingen kunnen ook optreden. De patiënt kan moeite hebben zich uit te drukken met woorden, maar ook met het begrijpen van wat iemand zegt. Geheugenverlies, verstoord denken, desoriëntatie, het onvermogen om taken uit te voeren en ontkenning van de invaliditeit en deficiënties zijn cognitieve problemen, die als ze niet behandeld worden, elke vorm van revalidatie kunnen ondermijnen.24